Šta je novo?
Always a lady
MODERATOR
Učlanjen(a)
25.08.2009
Poruka
37.421
T

T

Tabulatura Posebni sistem muzičke notacije kod kojeg se upotrebljavaju slova, brojke i ostali simboli. Već u 18. veku zastareva, a upotrebljavao se uglavnom za lautu, gitaru itd.
Tacet Oznaka koja se upisuje u instrumentalnu ili vokalnu dionicu i označava da izvođač izvesno vreme ne svira odnosno ne peva.
Takt Jedinica za grupu doba u kompoziciji;
Taktna crta Uspravna linija na notnom sistemu kojom se odvajaju taktovi; Dvostruka taktna crta Dvostruka uspravna linija koja označava završetak nekog dela.
Tam-tam Instrument nalik gongu, ali sa neodređenom visinom tona.
Tarantella Brzi ples iz južne Italije u šestodelnom taktu sa naizmeničnim dur i mol delovima; prema kraju postaje sve brži.
Tasto solo /ital./ Oznaka na deonici continua koja označava da određeno vreme basovu liniju treba svirati samu, bez dodatnih akorada. Sul tasto Oznaka koja upućuje na sviranje nad hvataljkom kod gudačkih instrumenata.
Tema Muzički odlomak koji čini osnovnu ideju ili grupu ideja neke kompozicije.
Temperatura Sistem štimovanja tonova lestvice na instrumentima sa dirkama i duvačkim instrumentima čime se postiže zadovoljavajući muzički rezultat.
Temperovanje Sistem štimovanja nota lestvice kod instrumenata sa dirkama koji, izjednačujući po veličini sve polutonove oktave, omogućuje sviranje u bilo kojem tonalitetu.
Tempo/ital./Brzina izvođenja; A tempo Oznaka za povratak u propisani tempo; Uistesso tempo Istom brzinom.
Tempo ordinario Hendlovski termin za umereni tempo u 4/4 taktu
Tempo primo Početnom brzinom;
Tempo rubato vidi rubato.
Tenor Najviši prirodno proizveden muški glas/tj. bez upotrebe falseta/.
Tessitura/ital./Prosečni stupanj visine u određenoj deonici u vezi sa opsegom glasa ili instrumenta za koji je pisana.
Toccata/tal./Bravurozni komad namenjen izvođenju na instrumentima sa dirkama kojim se žele pokazati mogućnosti samog instrumenta i virtuoznost izvodača.
Tačka 1/Iznad note označava da se ista mora svirati staccato; 2/Iza note znači da se nota mora produžiti za polovinu svoje vrednosti.
Ton 1/ Interval od dva polutona; 2/ Kvalitet zvuka; 3/ Nota.
Tonalitet Sistem tonova i akorada koji stoje u određenom odnosu prema jednom tonalnom centru.
Tonika Glavni ton u tonalitetu kojim lestvica počinje i završava.
Tenuto/tal./Oznaka po kojoj se tonovi moraju izdržati u punom trajanju vrednosti note ili čak i malo duže.
Terca Interval između prvog i trećeg tona dijatonske lestvice; velika terca sadrži četiri polutona, a mala tri.
Tonička sol-fa metoda Sistem muzičke notacije kod kojeg se upotrebljavaju slova a ne note na notnom sistemu; upotrebljava se u nekim školama u Engleskoj
Transkripcija Aranžman kompozicije za drugi medij od onoga što je prvobitno bilo zamišljeno.
Transponirajući instrument Instrument čija je deonica zbog lakšeg sviranja napisana u drugačijem tonalitetu ili visini no što će zaista zvučati.
Transpozicija Izvođenje deonice, pasaža ili komada u drugačijem tonalitetu ili visini od onog u kojem je napisan.
Trautonium Elektronski instrument izmišljen u Berlinu 1930.
Tre corde/ital./Oznaka da treba pustiti levi pedal na klaviru, čime prestaje važiti oznaka una corda.
Triler Ukras koji se sastoji od brze izmene note sa notom iznad nje.
Trodelna pesma Muzički oblik koji se sastoji od tri dela; Drugi je kontrastan, a treći repeticija prvog dela.
Trozvuk Akord koji se sastoji od tri tona, velike ili male terce i čište, prekomerne ili umanjene kvinte iznad nje.
Tremolo/ital./ 1/ Brza izmena dva tona u intervalu većem od sekunde; 2/ Brzo i ustreptalo povlačenje gudalom po žicama gudačkog instrumenta; 3/ vidi vibrato
Trio 1 / Kompozicija za tri instrumenta; 2/ Stav za tri glasa; 3/ Srednji deo menueta ili scherza.
Triola Grupa od tri note koja se izvodi u vreme predviđeno za dve.
Trodelni takt Takt sa tri dobe u taktu.
Turca, alla/ital./U turskom stilu, tj. kao sa bubnjevima, činelama i trianglom/rekvizitima puka turskih janjičara/.
Tutti/ital/ 1/ Zajednički nastup svih izvođača neke kompozicije; 2/ Pasaž za orkestar bez solista; 3/ Oznaka da trebaju svirati svi gudači, kojom se opoziva oznaka “solo”.
 
Always a lady
MODERATOR
Učlanjen(a)
25.08.2009
Poruka
37.421
U

U

Ukras Melodijska dekoracija.
Una corda/ital./Oznaka da treba upotrebiti levi pedal na klaviru.
Unis. Oznaka koja kaže da se gudači sa divisi trebaju vratiti na sviranje unisono.
Unisono/ital./Simultano zvučanje tonova iste visine.
Uvertira 1/ Instrumentalni stav koji prethodi operi ili nekom drugom pozorišnom komadu, ponekada se javlja kao nezavisna orkestarska kompozicija namenjena koncertnom izvođenju; 2/ U muzici 18. veka - svita.
 
Always a lady
MODERATOR
Učlanjen(a)
25.08.2009
Poruka
37.421
V

V

Valcer Salonski ples u trodelnom taktu koji vuče poreklo od Landlera, a ušao je u modu početkom 19. veka.
Varijacije Različiti načini predstavljanja, tretiranja i razrade teme.
Velike orgulje Glavni deo orgulja; sadrži najsnažnije registre a kontroliše se jednom od klavijatura.
Veliki bubanj Udaraljka neodređene visine tona; stoji uspravno, a udara se sa strane.
Veliki interval Interval sekunde, terce, sekste i septime kod durske lestvice.
Ventili Mehanizmi na svim limenim duvačkim instrumentima osim trombona koji promenom dužine cevi menjaju i alikvotni niz.
Verset Kratki orguljski komad, zasnovan na Gregorijanskom koralu, koji se izvodi umesto pojedinih stihova psalma.
Vibrato Neznatne oscilacije visine koje poboljšavaju i daju toplinu sviranju na gudačkim instrumentima i prihvatljive su na nekim drvenim duvačkim instrumentima, ali se ne tolerišu kod pevanja ako nisu pod kontrolom.
Viola Gudački instrument; pojava porodice viola prethodi i delimično se podudara s nastankom porodice violina.
Viola d'amore/ital./Posebna vrsta tenor viole s još jednim kompletom žica koje svirač ne dodiruje, već one vibriraju zajedno sa glavnim žicama.
Virginal Elizabetijanski instrument sa dirkama sličan spinetu.
Virtuoz Izvođač koji izvanredno tehnički vlada svojim instrumentom.
Visina Osobina tona koja zavisi od njegove frekvencije tj. broja vibracija u sekundi.
Vivace, vivo/ital./Živahno.
Vođenje deonica Postava deonica ili melodijskih linija u tkivu neke kompozicije.
Vođica Sedmi ton uzlazne dijatonske lestvice.
Vojnički orkestar Orkestar koji se sastoji od drvenih i limenih duvača/sa udaraljkama/.
Volta, prima/ital./prvi put; Seconda volta — Drugi put
Voluntary/engl./Kompozicija za orgulje koja se u Engleskoj izvodi u crkvi u vreme okupljanja ili razilaženja vernika.
 
Always a lady
MODERATOR
Učlanjen(a)
25.08.2009
Poruka
37.421
Z

Z

Zadržica Postupak u harmoniji kod kojeg akordska nota nastupa sa zakašnjenjem, nakon prethodne koja ne pripada akordu.
Zvona Metalne cevi naštimovane na tonove lestvice, učvršćene u okvir na kojima se udarcem proizvodi efekat zvonjave u orkestralnoj muzici.


Izvor: Muzička centrala
 
Top